به گزارش اعتدال آذربایجان (اعتدال پرس)، صبایی در این نشست، تأمین مالی کلاسیک را مدلی مبتنی بر جذب منابع و پرداخت تسهیلات توصیف کرد که در صورت هدایت نادرست، می‌تواند به سمت فعالیت‌های غیرمولد حرکت کند و حتی زمینه‌ساز فشارهای تورمی شود. او در مقابل، تأمین مالی مدرن را رویکردی دانست که در آن بانک از جایگاه صرفاً وام‌دهنده فاصله گرفته و به «معمار» زنجیره تجارت و تأمین مالی تبدیل می‌شود؛ نقشی که در آن بانک می‌تواند با تضمین معاملات و دریافت کارمزد، بدون خلق نقدینگی جدید، جریان‌های مالی موجود را مدیریت و تنظیم کند.

مشاور مدیرعامل بانک تجارت، با اشاره به اینکه تمرکز در مدل کلاسیک بر «حساب و مشتری» است، گفت: در مدل مدرن، «زنجیره، معامله و اکوسیستم اقتصادی» در مرکز قرار دارد و منابع به معامله، زنجیره تأمین و فعالیت اقتصادی مشخص متصل می‌شوند. این تغییر رویکرد، ظرفیت بیشتری برای حرکت به سمت تأمین مالی غیرتورمی فراهم می‌کند.

صبایی با تشریح ساختار زنجیره تأمین، از تأمین‌کننده مواد اولیه تا مصرف‌کننده نهایی، ابزارهایی مانند برات، گام، اعتبار اسنادی، ضمانت‌نامه و فاکتورینگ را از جمله ابزارهای مورد توجه در سال‌های اخیر برشمرد و تأکید کرد که صرف طراحی یا استفاده از یک ابزار مالی به معنای شکل‌گیری اکوسیستم نیست؛ بلکه این ابزارها باید متناسب با ساختار صنعت و روابط میان بازیگران طراحی و به کار گرفته شوند.

وی با اشاره به تجربه بانک تجارت، از استفاده حدود ۲۹۰ تا ۳۰۰ همت از ابزارهای انتقال تعهد خبر داد و گفت: این ابزارها به‌صورت منفرد عمل نکرده‌اند، بلکه یک هسته و ساختار مشخص در پشت آنها قرار داشته که جریان تعهدات را در دو سوی زنجیره منتقل کرده است.

مدیر امور سازمان و برنامه‌ریزی راهبردی بانک تجارت، با اشاره به رابطه بانک و فین‌تک، تقابل این دو را یک دوگانه‌ی واقعی ندانست و با برشمردن ظرفیت‌های مکمل هر یک، گفت: فین‌تک‌ها به دلیل ساختار چابک‌تر خود می‌توانند با سرعت بیشتری محصولات جدید طراحی کنند و بانک‌ها نیز از منابع مالی، اعتماد عمومی، زیرساخت‌های مالی و ارتباط با سامانه‌های مختلف برخوردارند. در مقابل، بانک‌ها در برخی فرآیندهای کاملاً برخط و عملیاتی به اندازه فین‌تک‌ها چابک نیستند.

صبایی تأکید کرد که فین‌تک بدون بانک می‌تواند محصولات مناسبی ایجاد کند، اما برای ساخت یک اکوسیستم گسترده‌ی تأمین مالی ظرفیت محدودی دارد و بانک نیز بدون همکاری با فین‌تک‌ها از توان مالی بالایی برخوردار است، اما برای توسعه فناوری و اجرای عملیاتی خدمات جدید به قابلیت‌های فنی و دیجیتال نیاز دارد. بنابراین بانک می‌تواند به‌عنوان معمار اکوسیستم، از ظرفیت فین‌تک‌ها، پلتفرم‌ها و شرکت‌های فناوری مالی استفاده کند.

وی با اشاره به نیازهای تأمین مالی در لایه‌های میانی و پایین زنجیره، بر اهمیت ارتباط بانک با سمت بازار و بخش‌های عملیاتی اقتصاد تأکید کرد و گفت: انتظارات مشتریان دیگر صرفاً دریافت تسهیلات نیست و به سمت دریافت مجموعه‌ای از خدمات یکپارچه حرکت کرده است؛ حوزه‌هایی مانند بانکداری باز می‌توانند زمینه ارائه خدمات متنوع‌تر و یکپارچه‌تر را فراهم کنند.

صبایی در عین حال تأکید کرد که تأمین مالی مدرن نیز بدون ریسک نیست و حتی در این مدل باید سازوکارهای کنترل ریسک و هدایت اعتبار مورد توجه قرار گیرد و ممکن است یک بنگاه به دلیل دسترسی به اعتبار، تقاضای بیش از حد نیاز ایجاد کند که این مسئله می‌تواند به افزایش اندازه تأمین مالی و فشارهای تورمی دامن بزند.

وی درباره امکان اجرای تأمین مالی زنجیره‌ای در بخش‌های کم‌شفافیت اقتصادی، گفت که فین‌تک به‌تنهایی نمی‌تواند این مدل را در مقیاس گسترده پیاده‌سازی کند و تجربه بانک تجارت نشان می‌دهد که تقسیم کار میان بانک و فین‌تک می‌تواند مکمل یکدیگر باشد. پلتفرم‌ها اطلاعات جزئی‌تر و عملیاتی‌تر را جمع‌آوری می‌کنند و بانک نیز به دلیل ارتباط با بازیگران مهم زنجیره، اطلاعات و روابط دیگری در اختیار دارد و تطبیق این داده‌ها می‌تواند به شناخت دقیق‌تر زنجیره کمک کند.

مدیر امور سازمان و برنامه‌ریزی راهبردی بانک تجارت خاطرنشان کرد که قرار نیست از ابتدا اطلاعات کامل و عمیقی درباره همه بازیگران وجود داشته باشد و شفافیت و کیفیت داده‌ها به‌تدریج افزایش پیدا می‌کند. با توسعه تأمین مالی زنجیره‌ای، حجم داده‌ها افزایش می‌یابد، شناخت از زنجیره‌ها دقیق‌تر می‌شود، تأمین مالی هدفمندتر خواهد شد و مدیریت ریسک نیز بهبود پیدا می‌کند.

صبایی در جمع‌بندی، سه موضوع را برای توسعه رویکردهای جدید در صنعت تأمین مالی اجتناب‌ناپذیر دانست: گذار از مدل‌های کلاسیک تأمین مالی، توسعه همکاری و پارتنرشیپ میان بانک‌ها و فین‌تک‌ها و شرکت‌های فناوری مالی، و توجه هم‌زمان به ریسک و بازده در تمام مراحل.

وی در پایان تأکید کرد که تأمین مالی مدرن نسبت به مدل‌های قبلی ظرفیت بیشتری برای ایجاد تأمین مالی غیرتورمی دارد، اما این به معنای حذف کامل ریسک نیست و در این مسیر، «جهت حرکت» از «سرعت حرکت» اهمیت بیشتری دارد و اگر زیرساخت و مسیر درست انتخاب شود، سایر اجزای این مدل نیز به‌تدریج شکل گرفته و توسعه خواهند یافت.