به گزارش اعتدال آذربایجان (اعتدال پرس) به نقل از فارس، اسد بابایی، مدیرکل کتابخانه‌های عمومی آذربایجان‌شرقی، امروز در نشست خبری با اصحاب رسانه که در سالن اجتماعات کتابخانه مرکزی تبریز برگزار شد، با تبریک روز کتاب به کتابداران و اشاره به برنامه‌های هفته کتاب سال ۱۴۰۵ اعلام کرد که هفته کتاب امسال از ۲۲ تا ۳۰ آبان‌ماه برگزار می‌شود و تلاش می‌شود در این ایام، علاوه بر معرفی ظرفیت‌های کتابخانه‌های عمومی، نقش این مراکز در زندگی اجتماعی و فرهنگی مردم پررنگ‌تر شود.
۲۰۲ نقطه خدمت کتابخانه‌ای در استان فعال است
وی با اشاره به ظرفیت کتابخانه‌های عمومی استان افزود که در حال حاضر ۲۰۲ نقطه خدمت کتابخانه‌ای در آذربایجان‌شرقی فعال است و ۱۵۴ باب کتابخانه عمومی، ۲۲ کتابخانه نهادی، ۳۲ کتابخانه مشارکتی، ۳۰ خدمت سیار و ۱۸ سالن مطالعه خصوصی در استان فعالیت می‌کنند. بابایی با بیان اینکه تعداد کتابخانه‌های عمومی استان طی سال‌های گذشته از ۱۴۴ باب به ۱۵۴ باب افزایش یافته است، گفت که توسعه کتابخانه‌های سیار نیز از سه دستگاه در سال‌های گذشته به ۶ دستگاه رسیده و این ظرفیت امکان دسترسی بیشتر مناطق به خدمات کتابخانه‌ای را فراهم کرده است و کتابخانه‌های تازه‌تأسیس سردار سلیمانی در شهر سهند و کریمی مراغه‌ای از جمله اقدامات انجام‌شده در راستای توسعه زیرساخت‌های کتابخانه‌ای استان هستند.
بازگشت کتابخانه‌های آسیب‌دیده از جنگ به چرخه خدمت
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان با اشاره به آسیب‌دیدگی دو کتابخانه استان در جریان جنگ تصریح کرد که کتابخانه حمید باکری سردرود پس از انجام عملیات بهسازی، در مدت ۶ ماه دوباره در اختیار مردم قرار گرفت و علاوه بر بازسازی، بخش‌های جدیدی نیز به آن اضافه شد و کتابخانه الزهرا(س) آذرشهر نیز در هفته کتاب امسال به چرخه خدمت بازمی‌گردد. بابایی همچنین از انجام عملیات بهسازی در ۱۷ کتابخانه عمومی استان خبر داد و گفت که بهسازی هشت کتابخانه دیگر نیز در حال انجام است و این اقدامات با نگاه استانی و با توجه به نیازهای شهرستان‌های مختلف دنبال می‌شود.
توسعه برنامه‌های فرهنگی در شهرستان‌ها
وی با تأکید بر اینکه نگاه اداره‌کل کتابخانه‌های عمومی محدود به مرکز استان نیست، متذکر شد که تلاش شده برنامه‌های فرهنگی از تبریز به شهرستان‌ها گسترش یابد و برای نخستین بار برنامه‌هایی در سطح شهرستان‌ها با محوریت شخصیت‌های فرهنگی و ادبی برگزار شود و با اشاره به برگزاری برنامه‌های بزرگداشت استاد شهریار در شهرستان‌های اهر، مرند و مراغه گفت که امسال نیز تلاش می‌شود همایش گرامیداشت علامه طباطبایی را در یکی از شهرستان‌های استان برگزار کنند.
تکمیل ساختمان کتابخانه مرکزی بستان‌آباد
بابایی در ادامه با اشاره به پروژه‌های عمرانی کتابخانه‌های عمومی استان بیان داشت که ساختمان کتابخانه مرکزی بستان‌آباد با زیربنای یک‌هزار و ۵۰۰ مترمربع به پیشرفت فیزیکی ۱۰۰ درصدی در بخش ساختمانی رسیده و عملیات تجهیز آن آغاز شده است و برای تجهیز این کتابخانه به حدود ۱۵ میلیارد تومان اعتبار نیاز است. وی همچنین از پیگیری ایجاد کتابخانه در دیزج امیر اسکو خبر داد و کتابخانه مرکزی بناب، ملکان و احداث ساختمان جدید کتابخانه مرکزی تبریز را از پروژه‌های پیش‌رو و آتی این مجموعه برشمرد و یادآور شد که کتابخانه‌های قره‌ملک و امیرخیز تبریز، ممقان، ترکمنچای، هریس، شندآباد شبستر، ملکان و خواجه از جمله مراکزی هستند که عملیات بهسازی آن‌ها در حال انجام است.
افزایش موجودی کتابخانه‌های استان به نزدیک چهار میلیون جلد
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی آذربایجان‌شرقی با تشریح وضعیت منابع کتابخانه‌ای استان اعلام کرد که تعداد نسخه‌های کتاب موجود در کتابخانه‌های عمومی استان از دو میلیون و ۸۱۹ هزار جلد در سال ۱۴۰۱ به سه میلیون و ۹۸۴ هزار جلد افزایش یافته است و در یک سال گذشته بیش از دو میلیون و ۲۱۶ هزار مراجعه به کتابخانه‌های عمومی استان ثبت شده است. بابایی با اشاره به برنامه‌های تأمین منابع کتابخانه‌ای گفت که طی دو سال گذشته ۶ هزار و ۶۰۰ نسخه کتاب در قالب طرح «تاک» به کتابخانه‌ها ارسال شده و در طرح «شهرزاد» نیز ۸ هزار و ۴۴۴ نسخه کتاب در اختیار مخاطبان قرار گرفته است.
اجرای ۱۲۹۶ برنامه فرهنگی در هفته کتاب
وی با اشاره به برنامه‌های هفته کتاب سال ۱۴۰۵ متذکر شد که در فاصله ۲۲ تا ۳۰ آبان‌ماه، یک‌هزار و ۲۹۶ عنوان برنامه فرهنگی در سطح استان برگزار می‌شود و از این تعداد، ۳۴۲ برنامه ویژه کودکان و نوجوانان است که در قالب جمع‌خوانی کتاب، اردوهای فرهنگی، قصه‌گویی، آموزش مهارت‌های خانواده و برنامه‌های مرتبط با آسیب‌های اجتماعی اجرا خواهد شد. وی همچنین از برگزاری ۵۰ نشست کتاب‌خوانی و نمایش‌خوانی خبر داد و پویش «آقای شهید» را از دیگر برنامه‌های فرهنگی پیش‌بینی‌شده عنوان کرد و به طرح «اهدانش» اشاره کرد که در قالب آن، علاقه‌مندان می‌توانند با مراجعه به سامانه مربوطه، برای خرید کتاب یا تجهیز کتابخانه محل زندگی خود مشارکت کنند.
اجرای ۵ طرح ابتکاری برای گسترش فرهنگ کتاب‌خوانی
بابایی با اشاره به برنامه‌های جدید این اداره‌کل برای افزایش مشارکت گروه‌های مختلف اجتماعی در فعالیت‌های کتابخانه‌ای اعلام کرد که طرح «جهان‌دیدگان» با هدف تبدیل کتابخانه به خانه دوم سالمندان اجرا می‌شود و طرح «کتابیاران» نیز از دیگر برنامه‌هاست که در قالب آن، از هر مدرسه یک دانش‌آموز به‌عنوان کتابیار افتخاری انتخاب می‌شود. وی ادامه داد که در طرح «کودک کتاب‌خوان» با مشارکت مراکز بهداشت، هنگام مراجعه خانواده‌ها برای واکسیناسیون کودکان، دعوت‌نامه‌ای برای حضور آن‌ها در کتابخانه ارائه می‌شود و «خانواده کتاب‌خوان» چهارمین طرح است که در آن خانواده‌هایی که به‌صورت خانوادگی از کتابخانه کتاب امانت می‌گیرند شناسایی شده و در پایان سال از خانواده برتر کتاب‌خوان تجلیل می‌شود و طرح کتاب‌خوانی عشایر نیز در مهرماه ۱۴۰۵ در شهرستان کلیبر اجرا شده است.
به گزارش اعتدال پرس، آمار ارائه‌شده از سوی مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان، تصویری از رشد کمی و کیفی زیرساخت‌های کتابخانه‌ای ترسیم می‌کند؛ افزایش موجودی کتاب از ۲.۸ میلیون به نزدیک ۴ میلیون نسخه، رشد تعداد کتابخانه‌ها از ۱۴۴ به ۱۵۴ باب و ثبت بیش از ۲.۲ میلیون مراجعه در یک سال، نشان‌دهنده حرکت مثبت در مسیر توسعه فرهنگ مطالعه است. با این حال، پرسش کارشناسی اینجاست که آیا این رشد کمی، با ارتقای کیفیت خدمات و تنوع منابع همراه بوده است یا خیر. نکته قابل تأمل دیگر، تمرکز بر طرح‌های ابتکاری مانند «کودک کتاب‌خوان»، «کتابیاران» و «جهان‌دیدگان» است که نشان می‌دهد سیاست‌گذاران به دنبال گسترش مخاطبان کتابخانه‌ها فراتر از گروه‌های سنی هستند. اما موفقیت این طرح‌ها، به استمرار اجرا، تأمین منابع مالی و همکاری بین‌بخشی وابسته است؛ موضوعی که تجربه سال‌های گذشته نشان می‌دهد بدون آن، طرح‌های ابتکاری خیلی زود به حاشیه می‌روند.
Wednesday, 11 November , 2026