اوایل سال ۱۴۰۵، بازگشت اینترنت به وضعیتِ قبل از جنگ رمضان را نه به عنوان یک محدودیت، بلکه به عنوان یک گامِ عقلانی و ضروری توسط دولت می‌بینیم. در شرایطی که ثباتِ ملی و امنیتِ سایبری خط قرمز است، مدیریتِ هوشمندانه‌ی جریان داده‌ها و جلوگیری از هرج‌ومرجِ اطلاعاتیِ ناشی از بحران‌های منطقه‌ای، وظیفه‌ای انکارناپذیر برای حاکمیت است. این تصمیم، نشان‌دهنده‌ی مسئولیت‌پذیری دولت در حفظِ انسجامِ اجتماعی و جلوگیری از نفوذِ عواملِ مخرب در دلِ بحران بود؛ گویی سپری بود که از هویت و آرامشِ دیجیتالِ جامعه در برابر طوفان‌های بیرونی محافظت کرد. پس از فروکش کردنِ موجِ خطر، بازگشت به حالتِ عادیِ قبل از بحران، منطقِ طبیعیِ هر سیستمِ مدیریتیِ کارآمدی است که می‌کوشد تعادل را میانِ دسترسی و امنیت برقرار سازد.

اما اکنون که در این فضایِ بازگشت‌یافته به عادی بودن هستیم، چالش اصلی در دستانِ ماست. آیا از این دسترسیِ نسبی به پلتفرم‌های جهانی، به عنوان پلی برای یادگیری و رشد استفاده می‌کنیم یا در تله‌ی مصرفِ منفعلِ محتوا گرفتار شده‌ایم؟ با استناد به آیه «تغییر از درون»، کیفیتِ استفاده از این «جعبه‌های جادویی» به فرآیندِ تشخیصِ ما بستگی دارد، نه به سرعتِ اینترنت. ما یاد گرفته‌ایم که حتی با ابزارهایِ محدود نیز می‌توان خلاق بود، اما با بازگشتِ نسبیِ دسترسی، نباید فرصتِ طلاییِ یادگیریِ مهارت‌های روز را از دست بدهیم.

بنابراین، فرمانِ این تغییر در دستِ خودِ ماست. بیایید به جای منتظر ماندن برای یک اینترنتِ بی‌قیدوشرط، بر مدیریتِ زمان و انتخابِ محتوایِ سازنده تمرکز کنیم. تغییر سرنوشت از لایک و کامنت آغاز نمی‌شود، بلکه از لحظه‌ای شروع می‌گردد که تصمیم بگیریم «کاربرِ آگاه» باشیم. اگر نگاهمان به این صفحه‌های کوچکِ پرهیاهو را اصلاح کنیم، حتی در سخت‌ترین شرایطِ دسترسی نیز می‌توانیم از قدرتِ اتصال جهانی بهره ببریم و پیشرفت را تجربه کنیم.

در نهایت، قدرتِ تحلیل و گزینش، همان سنگِ بنایی است که زیرِ تمامِ این لایه‌های دیجیتال پنهان مانده است؛ برخلافِ الگوریتم‌هایِ ماشین که تنها داده را پردازش می‌کنند، روانِ ما قادر است معنا را از میان انبوهِ اطلاعات استخراج کند. وقتی اینترنتِ جهانی با هر سرعتی در دسترس باشد، تنها «فهمِ عمیق» و «اراده‌ی شخصی» می‌تواند از غرق شدنِ ما در سیلِ اطلاعاتی جلوگیری کند. پس بیایید به جای تمرکزِ صرف بر ابزار، بر تقویتِ این سازوکارِ درونیِ تفکر تمرکز کنیم؛ چرا که هرچه توانِ سنجشِ ما قوی‌تر باشد، وابستگیِ ما به این جعبه‌های جادویی کمتر و تأثیرگذاریِ ما بر دنیایِ واقعی بیشتر خواهد شد.

یادداشت اختصاصیِ اعتدال آذربایجان